- نویسنده : کارشناس روابط عمومی
- ۱۷ آبان ۱۴۰۴
- کد خبر 133399
- 60 بازدید
- 2 نظر
- پرینت
اگر میخواهید بیشتر از بازار سود بگیرید، یکی از روشها این است که در یک صندوق اهرمی مانند صندوق اهرم کاریزما سرمایهگذاری کنید. اما صندوقهای اهرمی، متناسب با بازدهی بالا، ریسک نیز دارند. سوال اینجاست که آیا میتوانیم ریسک را بهنوعی به صفر برسانیم و یک بازدهی قابل قبول و خوب داشته باشیم؟
ابتدا باید مشخص کنیم منظور از بازدهی خوب و قابل قبول چیست؟ شاید بتوانیم بانک را بهعنوان یکی از امنترین و راحتترین گزینهها برای سرمایهگذاری در نظر بگیریم. بنابراین اگر بانک را معیار قرار دهیم، برای سرمایهگذاری بهتر باید دنبال گزینهای باشیم که به همان اندازه امن و راحت و سریع باشد و البته بازدهی بیشتری به ما بدهد. در حال حاضر این ویژگیها را تنها میتوان در صندوق درآمد ثابت دید.
صندوق درآمد ثابت چیست و چطور کار میکند؟
صندوق درآمد ثابت نوعی صندوق سرمایهگذاری است که بخش عمده داراییهای آن در اوراق بهادار با درآمد ثابت سرمایهگذاری میشود؛ ابزارهایی که سود مشخصی را در دورههای زمانی معین به سرمایهگذار پرداخت میکنند و در پایان دوره، اصل سرمایه نیز بازگردانده میشود.
اوراق مشارکت دولتی، سپردههای بانکی و اوراق قرضه شرکتی از جمله داراییهای اصلی این صندوقها هستند. هدف اصلی این صندوقها، ارائه سودی پایدار و کاهش ریسک نوسانات بازار برای سرمایهگذاران است. این صندوقها اجازه دارند حداکثر ۱۵ درصد سرمایه خود را در سهام سرمایهگذاری کنند؛ آنهم برای کسب سود بالاتر و جذابتر شدن سرمایهگذاری در این نوع صندوقها – اما سوالی که همیشه مطرح است این است که این صندوقها همواره با سپردهگذاری در بانک مقایسه میشوند!
تفاوت صندوق درآمد ثابت با سپرده بانکی در چیست؟
سپرده بانکی دارای «نرخ سود قراردادیِ مصوب» است و بانک آن را مطابق قرارداد میپردازد؛ برداشت پیش از سررسید معمولاً باعث اعمال «نرخ شکست» و کاهش بازده موثر میشود.
در مقابل، صندوق درآمد ثابت «بازدهی مبتنی بر پرتفوی اوراق با درآمد ثابت» دارد؛ سود تضمینیِ قراردادی ارائه نمیکند، اما بهدلیل سرمایهگذاری سنگین در اوراق دولتی و اعتباری کمریسک، بازدهی روزشمار و بالاتری نسبت به سپردههای بانکی ارائه میدهد.
نمونهی رایج بازار، صندوق درآمد ثابت کارا است که بازده موثر سالانه ۳۶% را ارائه میکند و سود بهشکل روزشمار محاسبه و انباشته میشود. این صندوق در صورت خروج سرمایه نرخ شکست ندارد. صندوقها از منظر شفافیت، بهصورت روزانه گزارش میدهند و ترکیب دارایی آنها مشخص است و هر ماه در سایت کدال قرار میگیرد؛ موردی که در خصوص بانکها وجود ندارد!
در جدول زیر، صندوقهای درآمد ثابت را با سپردهگذاری در بانک مقایسه کردهایم:
| مقایسه صندوق درآمد ثابت و بانک | ||
| سپرده بانکی | صندوق درآمد ثابت | معیار |
| قراردادی/مصوب | مبتنی بر بازده پرتفوی اوراق | ماهیت سود |
| معمولاً ماهشمار | روزشمار | الگوی محاسبه سود |
| معمولاً حداکثر ۲۳% | حدود ۲۶ تا ۳۶ درصد | سطح بازدهی مرسوم |
| برداشت پیش از سررسید با نرخ شکست | عالی، هر زمان که بخواهید | نقدشوندگی |
| دارای پوشش ضمانت سپرده | بسیار کم | ریسک |
| فقط اعلام نرخ و شرایط سپرده | NAV روزانه، گزارش پرتفوی و صورتهای مالی | شفافیت اطلاعاتی |
| افتتاح سپرده نزد بانک | از حداقل ۱۰۰ هزار تومان | حداقل سرمایه و دسترسی |
| بانک مرکزی | سازمان بورس و اوراق بهادار؛ ارکان نظارتی و بازارگردان | نهاد ناظر |
مزایا و معایب صندوقهای درآمد ثابت و بانک چیست؟
قطعاً هیچ روشی در سرمایهگذاری بدون ریسک و خالی از چالش نیست! بانک و صندوقهای درآمد ثابت هر کدام مزایا و معایب خاص خود را دارند که بهتر است نگاهی به این مزایا و چالشها داشته باشیم.
مزایا و معایب سپردهگذاری بانکی
مزایا
- قطعیت قراردادیِ نرخ سود و پیشبینیپذیری جریان نقدی
- پوشش «صندوق ضمانت سپردهها» تا سقفهای مصوب
- فرآیند ساده و آشنا برای افتتاح حساب و نگهداری سرمایه
معایب
- بازدهی کمتر از صندوقهای درآمد ثابت
- اعمال «نرخ شکست» در برداشت پیش از سررسید و افت بازده موثر
- شفافیت محدود درباره محل مصرف وجوه برای سپردهگذار
مزایا و معایب صندوق درآمد ثابت
مزایا
- بازدهی مرسوم بالاتر از سقفهای سپرده بانکی؛ نمونه بازار مانند «کارا» با هدفگذاری ۳۶ درصد سالانه بهصورت روزشمار
- نقدشوندگی روزانه بدون «نرخ شکست» و امکان ورود/خروج سرمایه در زمان دلخواه
- شفافیت اطلاعاتی (NAV روزانه، گزارش ترکیب دارایی، صورتهای مالی)
- حداقل سرمایه ورودی پایین و دسترسی آنلاین از طریق کارگزاریها و اپلیکیشنهای کارگزاریها
معایب
- نبود «تضمین قراردادی سود» و نبود پوشش «ضمانت سپردهها»
- وجود ریسکهای محدود اما واقعی (نرخ بهره، اعتباری اوراق، نقدشوندگی، عملیاتی)
- وابستگی بازده به شرایط بازار بدهی و امکان نوسان اندک NAV
نتیجهگیری: در صندوق درآمد ثابت سرمایهگذاری کنیم یا در بانک؟
اگر «قطعیتِ قراردادیِ سود» و «پوشش ضمانت سپرده» برای شما اولویت اول است، سپرده بانکی گزینه محافظهکارانهتری است. اما اگر «بازدهِ بالاتر از سقفهای بانکی»، «روزشمار بودن سود»، «خروج بدون نرخ شکست» و «شفافیت روزانه» برایتان مهمتر است، با پذیرش ریسک اندک، صندوق درآمد ثابت، انتخابی کارآمد محسوب میشود
سوالات متداول
صندوق درآمد ثابت بهتر است یا سپرده بانکی؟
اگر «قطعیت نرخ سود» و «پوشش صندوق ضمانت سپردهها» برایتان اولویت دارد، سپرده بانکی گزینه محافظهکارانهتری است. اگر «بازده بالاتر»، «سود روزشمار» و «خروج بدون نرخ شکست» مهمتر است، صندوق درآمد ثابت مناسبتر است.
آیا سود صندوقهای درآمد ثابت تضمینشده است؟
خیر؛ سود آنها قراردادی و تضمینی نیست و از بازده پرتفوی اوراق بهصورت روزشمار در NAV منعکس میشود. برخی صندوقها (مثل کارا) سطح بازده هدفگذاریشدهی ۳۶% سالانه را اعلام میکنند که البته بدون هیچ مشکلی پرداخت میشود.
نقدشوندگی صندوق درآمد ثابت با بانک چه تفاوتی دارد؟
برداشت زودهنگام سپرده بانکی معمولاً مشمول «نرخ شکست» میشود و بازده مؤثر را کم میکند؛ در صندوقهای درآمد ثابت، خروج روزانه از طریق بورس یا صدور و ابطال واحدها انجام میشود و «نرخ شکست» وجود ندارد.
https://poolvaeghtesad.com/?p=133399
- نظرات ارسال شده شما، پس از بررسی توسط سردبیر پول و اقتصاد منتشر خواهد شد.
- پیام هایی که حاوی توهین، افترا و یا خلاف قوانین جمهوری اسلامی ایران باشد منتشر نخواهد شد.
- لازم به یادآوری است که آی پی شخص نظر دهنده ثبت می شود و کلیه مسئولیت های حقوقی نظرات بر عهده شخص نظر بوده و قابل پیگیری قضایی می باشد که در صورت هر گونه شکایت مسئولیت بر عهده شخص نظر دهنده خواهد بود.
من چند ساله سپرده بانکی دارم ولی احساس میکنم با تورم فعلی سودش هیچ فایدهای نداره. واقعاً صندوق درآمد ثابت میتونه گزینه بهتری باشه یا ریسک پنهان داره؟
سؤال دقیقیه. صندوقهای درآمد ثابت با اینکه تضمین سود قراردادی ندارن، اما بهدلیل سرمایهگذاری عمده در اوراق دولتی و سپرده بانکی، سطح ریسک بسیار پایینی دارن. درواقع بازدهی این صندوقها معمولاً بین ۲۶ تا ۳۶ درصد متغیره که از میانگین سود بانکی بالاتره. اگر هدف شما حفظ ارزش سرمایه با ریسک حداقله، صندوق درآمد ثابت گزینهی بهصرفهتریه.